Blog

Sự đơn giản trong thiết kế Sản phẩm

Bài viết này được biên tập dựa trên chương 13 của cuốn sách “The Art of Innovation” của tác giả Tom Kelley. Tuy nhiên, rất nhiều chi tiết đã được viết lại và các ví dụ được “renew” để phù hợp với thời điểm đăng bài cũng như gần gũi với độc giả MES Lab. hơn. Tom Kelley là anh em song sinh của David Kelley, nhà sáng lập và là CEO của IDEO, công ty thiết kế sản phẩm nổi tiếng bậc nhất thế giới.

Sự đơn giản trong thiết kế

Người ta thường dùng từ “Wet-nap interface” để mô tả các sản phẩm mang tính đơn giản, dễ sử dụng và các nhà thiết kế cũng luôn tự nhắc mình hướng đến các thiết kế như vậy. “Wet-nap” được hiểu như chiếc khăn ướt – wet napkin – là sản phẩm mà để dùng nó, người ta chỉ cần “Bóc – Mở – Sử dụng”.

Hộp khăn ướt là ví dụ về sản phẩm đơn giản

Hộp khăn ướt là ví dụ về sản phẩm đơn giản

Sự phức tạp hay việc ôm đồm quá nhiều tính năng vào sản phẩm là kẻ thù thực sự của quá trình đổi mới, sáng tạo sản phẩm.Chiếc điều khiển trong hình này nhìn rất tuyệt, nhưng chính việc có quá nhiều nút đã làm giảm bớt sự tuyệt vời của nó, nhìn theo khía cạnh công năng sản phẩm.

remote control.png

Có cần quá nhiều nút như thế này trên bề mặt chiếc điều khiển?

Hãy thử nghĩ khi bạn nằm trên sofa và xem TV, những nút bấm nào trên chiếc điều khiển bạn hay dùng nhất? Tăng giảm âm lượng, chuyển kênh, Tắt tiếng, Chuyển chế độ Video/TV, và ON/OFF. Có lẽ các nút kể trên nên được làm to lên và nổi bật hơn, trong khi các nút ít sử dụng hoặc yêu cầu các thao tác phức tạp hơn nên được nhóm lại, làm nhỏ đi hoặc nên được che bằng một lớp vỏ đóng mở được nhằm tránh cho người dùng phải phân biệt quá nhiều nút, điều dễ gây nhầm lẫn trong đêm tối.Việc phải phát hành những cuốn User’s Manual dày cộp nhằm hướng dẫn khách hàng sử dụng những tính năng cơ bản nhất của sản phẩm cũng không phải là dấu hiệu của một thiết kế tốt (trừ trường hợp các cuốn Manual này dành cho các tính năng nâng cao, an toàn hoặc mang tính kỹ thuật cao)Các nhà thiết kế luôn phải đặt mình vào vị trí khách hàng, những người dùng sản phẩm của mình và hình dung, người ta sẽ nghĩ gì, làm gì khi lần đầu tiên tiếp xúc với sản phẩm. Nhà thiết kế cũng cần hành động giống như các biên tập viên tạp chí, luôn sẵn sàng cắt bỏ các yếu tố/tính năng “thừa” của sản phẩm, những thứ không mang lại lợi ích thiết thực cho người dùng. Bước đầu tiên của mọi thiết kế luôn phải là việc trả lời câu hỏi “Sản phẩm có thể đơn giản đến mức nào?”Hãy xem hai sản phẩm đơn giản dưới đây.Hình dưới là chuột máy tính – mouse – con chuột đầu tiên của Apple, được đưa ra thị trường năm 1982.

Những chú chuột 1 nút của Apple

Những chú chuột 1 nút của Apple

Chú chuột nhìn rất ngộ phải không các bạn? Ngoài việc khá “vuông vức”, khác hẳn các loại chuột “mềm mại” hiện nay, chú chuột này chỉ có MỘT nút bấm, thể hiện các thao tác của chuột trái ngày này: chọn, mở,…Tại sao Apple lại thiết kế chú chuột chỉ với một nút bấm như vậy? Thực tế thì trong các mẫu concept đưa ra để duyệt, có những mẫu chuột nhiều hơn một nút bấm.Tuy nhiên, hãy nhìn lại thời điểm năm 1982, khi mà các loại máy tính giao diện đồ họa bắt đầu xuất hiện, người dùng bắt đầu chuyển từ giao diện dòng lệnh (command line, như kiểu MS-DOS) sang giao diện đồ họa và đây là cả một sự thay đổi to lớn và thói quen dùng bàn phím của người dùng được mang sang giao diện đồ họa. Người ta chưa quen với việc dùng bàn phím ít hơn và dùng thêm một thiết bị gọi là “chuột”. Đây là một thách thức lớn và nếu chú chuột có quá nhiều nút bấm, người dùng sẽ khó khăn hơn rất nhiều trong việc làm quen với nó và tất nhiên, doanh số bán sẽ giảm.Một ví dụ khác về sự cần thiết của thiết kế đơn giản, xin xem hình dưới.

Máy khử rung tim với 2 nút bấm lớn và hướng dẫn bằng giọng nói

Máy khử rung tim với 2 nút bấm lớn và hướng dẫn bằng giọng nói

Đây là thiết bị khử rung tim dành cho những người bị rối loạn nhịp tim. Thiết bị này rất đơn giản, với 2 nút bấm lớn màu xanh và da cam cùng những chỉ dẫn đồ họa kèm theo giọng nói. Nó giúp cho người sử dụng dễ dàng thao tác đúng công năng sản phẩm. Với các thiết bị y tế như thế này, đây là điều vô cùng quan trọng, hãy tưởng tượng khi bạn đang ở trong tình huống khẩn cấp, bạn không có đủ thời gian để mở User’s Manual!Một phiên bản hiện đại hơn của chiếc máy khử rung tim bên trên.

Phiên bản mới hơn của máy khử rung tim bên trên

Phiên bản mới hơn của máy khử rung tim bên trên

Một ví dụ về việc tính đơn giản/phức tạp của sản phẩm có thể tác động đến mức độ phổ biến của sản phẩm chính là các loại điện thoại thông minh – smartphonesCách đây chừng 5 hoặc 6 năm, các điện thoại thông minh chạy hệ điều hành Windows Mobile, dù được coi là “sành điệu”, “thời thượng”,…nhưng đối tượng sử dụng chúng chỉ giới hạn trong giới doanh nhân, những người đam mê công nghệ và những tay chơi điện thoại chuyên nghiệp. Lý do không hẳn vì chúng đắt hơn các điện thoại khác mà rào cản chủ yếu đến từ việc cài đặt ứng dụng, phần mềm hay nâng cấp, bảo trì, vận hành các điện thoại này quá PHỨC TẠP. Để cài một phần mềm cho điện thoại này không hề đơn giản và không phải ai cũng làm được.

Cài đặt phần mềm cho smartphone 5, 6 năm về trước

Cài đặt phần mềm cho smartphone 5, 6 năm về trước

Ngày nay thì sao? Các điện thoại thông minh, đơn cử như iPhone và điện thoại Android, luôn có sẵn kho ứng dụng ở dạng “ready to install” – sẵn sàng để cài đặt – và việc cài đặt vô cùng đơn giản và trực quan, hầu như ai cũng làm được. Các nút bấm, tính năng cũng được thiết kế tiện dụng, dễ hiểu hơn nhiều. Chính các tiếp cận này khiến cho các điện thoại thông minh ngày nay, dù giá không hề rẻ, đã trở nên rất phổ biến và đối tượng sử dụng bao gồm cả người lớn tuổi, học sinh hay phụ nữ – những người không được xếp vào diện “sành công nghệ” (tất nhiên là trừ những người sành công nghệ ra).

Các điện thoại thông minh ngày nay cho phép cài đặt dễ dàng và nhanh chóng

Các điện thoại thông minh ngày nay cho phép cài đặt dễ dàng và nhanh chóng

Bạn thấy sự đơn giản làm nên khác biệt lớn đúng không? Nhưng để đưa được sự đơn giản đó đến với khách hàng, là cả câu chuyện dài về sự tìm tòi, sáng tạo, trăn trở của các bạn, những nhà thiết kế.

Nova @ MES Lab.

Topic gốc trên diễn đàn MES Lab.

Leave a Reply

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

To Top