Thư viện - Tài liệu

Làm thế nào để khai thác sự sáng tạo tiềm ẩn trong đội ngũ nhân viên?

Bài viết này là sự khai triển những nội dung tôi đã viết ở bài chuyên luận về Nguồn lực cộng đồng kết hợp với những kinh nghiệm thực tế chúng tôi thu thập được trong quá trình làm việc với khách hàng.

Tại sao cần tổ chức khai thác sự sáng tạo trong đội ngũ nhân viên một cách khoa học?

Chúng ta đang ở trong thời đại kinh tế Tri thức, nơi khả năng cạnh tranh của một doanh nghiệp không chỉ được đo đạc bằng trang bị, máy móc,…mà còn được đo bằng khả năng đổi mới sản phẩm, đáp ứng các nhu cầu luôn thay đổi của khách hàng. Trong hoàn cảnh như vậy, sự sáng tạo và cụ thể là các ý tưởng cải tiến sản phẩm, phát triển sản phẩm mới chính là chìa khóa nâng cao thế mạnh cạnh tranh của doanh nghiệp.

Như một lẽ tự nhiên, doanh nghiệp luôn muốn cán bộ, nhân viên của mình trở nên sáng tạo hơn, đóng góp các ý tưởng mới cho sản phẩm. Tuy nhiên, thực tế đã cho thấy, rất nhiều doanh nghiệp không thu được hiệu quả như mong đợi sau khi kêu gọi các phong trào sáng tạo trong nhân viên. Vì sao?

Câu trả lời xác đáng nhất cho kết quả chưa tốt nằm ở việc tổ chức hợp lý, khoa học hoạt động khai thác sáng tạo. Với quy trình tuyển dụng chặt chẽ hiện nay, nhất là ở các doanh nghiệp lớn, nhân viên thường có mặt bằng trình độ tương đối tốt. Hiệu quả chưa đạt của việc khai thác sáng tạo là do khâu tổ chức.

Tổ chức hoạt động khai thác sáng tạo như thế nào?

Mỗi nhân viên của doanh nghiệp, ngoài giờ làm việc tại văn phòng, nhà máy, phải về với cuộc sống hàng ngày nơi họ còn có rất nhiều việc khác phải quan tâm. Vì thế, nếu các phong trào, hoạt động khai thác sáng tạo không có sức hút đủ lớn, sẽ rất khó thu hút sự chú ý của các nhân viên và kéo theo hiệu quả không đạt như mong đợi. Với những nghiên cứu khoa học mà chúng tôi đã công bố về ứng dụng nguồn lực cộng đồng, doanh nghiệp nên lưu ý:

  • Tổ chức hoạt động khai thác sáng tạo dưới hình thức các cuộc thi, các gameshow,…có phần thưởng đủ hấp dẫn
  • Phần thưởng này có thể là hiện kim, hiện vật, phiếu mua sản phẩm, hay cơ hội thăng tiến.
  • Các cuộc thi sáng tạo ý tưởng là hình thức đơn giản và dễ áp dụng nhất
  • Công khai, minh bạch nội dung, mục đích cuộc thi và quyền lợi dành cho người chiến thắng
  • Nên có đào tạo cơ bản về các kỹ năng sáng tạo ý tưởng để trang bị công cụ làm việc cho nhân viên.

Sáng tạo chỉ đến từ nhân viên khối Kỹ thuật?

Nghiên cứu lý thuyết và kinh nghiệm triển khai hoạt động khai thác sáng tạo của chúng tôi đã cho thấy: Nếu được tổ chức đúng đắn, sáng tạo và cụ thể là ý tưởng sản phẩm có thể nảy ra từ TẤT CẢ các nhân viên thuộc BẤT KỲ bộ phận nào, không chỉ giới hạn ở các bộ phận mang tính “kỹ thuật” (như phòng R&D, phòng Thiết kế, xưởng Sản xuất,…). Trong nhiều trường hợp, các nhân viên khối Bán hàng, Tài chính – Kế toán, Hành chính – Nhân sự,…lại có những ý tưởng rất khác lạ và đột phá.

Nếu không khai thác các tiềm năng này, doanh nghiệp đã bỏ lỡ nguồn lực sáng tạo vô cùng lớn. Đây là sự lãng phí.

Triển khai thực tế chúng tôi đã làm ra sao?

Giữa năm 2014, MES Lab. R&D đã triển khai một chương trình đào tạo về “Sáng tạo ý tưởng sản phẩm” cho gần 100 cán bộ, nhân viên khối R&D, xưởng sản xuất, Hành chính, Kế toán,…của một Công ty trực thuộc một Tập đoàn hàng đầu của Nhật Bản (xin phép giữ bí mật thông tin). Chương trình đào tạo này nhằm giúp các cán bộ nhân viên của Công ty nói trên nâng cao khả năng sáng tạo ý tưởng, biết cách làm việc nhóm để nảy sinh ý tưởng, sàng lọc và lựa chọn ý tưởng, đồng thời trau chuốt và trình bày ý tưởng một cách mạch lạc, thuyết phục. Những ý tưởng thu được từ chương trình đào tạo này sẽ được tham gia cuộc thi sáng tạo Ý tưởng do công ty tổ chức.

Chỉ sau một khóa đào tạo ngắn 2 tiếng đồng hồ gồm nội dung lý thuyết và chia nhóm thực hành tại chỗ theo quy trình và kịch bản của MES Lab. R&D đưa ra, khả năng sáng tạo của cán bộ nhân viên Công ty đã được nâng cao rõ rệt, thể hiện qua số lượng và chất lượng các ý tưởng thu được. Ngạc nhiên hơn nữa, nhân viên các khối không-phải-kỹ-thuật cũng có hiệu suất tạo ý tưởng không hề thua kém khối kỹ thuật.

Trên cơ sở kinh nghiệm đã thu được, để khai thác hiệu quả tiềm năng sáng tạo, chúng tôi đề xuất mô hình sau:

  1. Công ty tổ chức hoạt động khai thác sáng tạo dưới hình thức cuộc thi hay gameshow về Ý tưởng sản phẩm
  2. Công ty tổ chức đào tạo cho nhân viên các kiến thức và kỹ năng cơ bản để tạo ý tưởng, sàng lọc ý tưởng, đánh giá ý tưởng và trình bày ý tưởng (khóa đào tạo tầm 2-3 tiếng, tham khảo nội dung chi tiết của khóa đào tạo ở đây)
  3. Công ty thu hoạch các ý tưởng được sinh ra sau khóa đào tạo nói trên, làm đầu vào cho cuộc thi Ý tưởng
  4. Công ty chọn ra ý tưởng tốt nhất để ứng dụng, trao giải cho người chiến thắng
  5. Công ty hưởng lợi từ sáng tạo của nhân viên.

Những doanh nghiệp nào có thể áp dụng mô hình này

Sáng tạo là cần thiết ở mọi loại hình doanh nghiệp nên về cơ bản, mô hình này cần được áp dụng ở tất cả các doanh nghiệp vì thực sự chi phí cho nó rất nhỏ mà hiệu quả lại cao và có thể nhìn thấy ngay.

Một số loại hình doanh nghiệp sau sẽ hưởng lợi nhiều nhất nếu áp dụng mô hình này

  • Doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng (sản xuất hàng loạt, khách hàng đông)
  • Doanh nghiệp cạnh tranh bằng đổi mới sản phẩm (ví dụ các doanh nghiệp đang đầu tư R&D)
  • Doanh nghiệp có đội ngũ nhân viên đông đảo
  • Doanh nghiệp đang gặp khúc mắc về đổi mới sản phẩm, nâng cao hiệu quả cạnh tranh

Việc áp dụng mô hình này không có giới hạn nào về ngành nghề của doanh nghiệp. Các doanh nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng, đồ gia dụng, đồ điện, điện tử, sản phẩm công nghệ cao, thực phẩm, bao bì, thời trang,…tất thảy đều có thể ứng dụng mô hình này một cách nhanh chóng và hiệu quả.

Qua bài viết ngắn dưới dạng ghi nhanh, tóm lược những quan điểm lý thuyết kết hợp với thực tế triển khai đào tạo, chúng tôi đưa ra những nhận định, gợi ý như trên. Chúng tôi hy vọng bài viết có thể gợi mở cho doanh nghiệp các hướng mới trong việc khai mở tiềm năng sáng tạo dồi dào trong chính đội ngũ nhân viên của mình và qua đó nâng cao hiệu quả hoạt động, trở nên cạnh tranh hơn.

Nova @ MES Lab. R&D

2 Comments

  1. Pingback: Tổ chức hoạt động brainstorming để thu thập ý tưởng cải tiến dịch vụ như thế nào? | MES Lab. R&D

  2. Pingback: Tổ chức hoạt động brainstorming để thu thập ý tưởng cải tiến dịch vụ như thế nào? | D2Mag

Gửi phản hồi

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.

To Top